Đồng tác giả của một công bố trên tạp chí hàng đầu của vật lý là một con mèo

Những ai nghiên cứu trong lĩnh vực vật lý chắc hẳn đều mong muốn có được công bố trên tạp chí đầu ngành đó là PRL (Physical Review Letter), vì đây là tạp chí có lịch sử với những tên tuổi lớn và những công bố quan trọng nhất trong vật lý. Gần đây, một trong những nghiên cứu đột phá nhất của thế kỷ 21 về sóng hấp hẫn cũng được công bố trên PRL. GS Đàm Thanh Sơn cũng là người Việt Nam có những bài trên PRL với trích dẫn cao. Khó khăn và quý giá là như vậy, ấy mà có một chú mèo tên là F.D.C. Willard cũng được vinh dự là đồng tác giả của một công bố quan trọng trên PRL.

Điều khó tưởng tượng vậy đã xảy ra vào năm 1975, khi GS J. H. Hetherington của trường Đại học bang Michigan công bố một nghiên cứu về nguyên tử trên PRL “Two-, Three-, and Four-Atom Exchange Effects in bcc He3“. Nghiên cứu nói về hành vi của nguyên tử dưới điều kiện nhiệt độ khác nhau. Câu chuyện hài hước sảy ra khi GS Hetherington đưa cho đồng nghiệp kiểm tra trước khi nộp cho tạp chí, đồng nhiệp của ông đã chỉ ra rằng ông sử dụng từ “chúng tôi” thay vì sử dụng “tôi”. Có lẽ khi đó các tạp chí có quy định là chỉ sử dụng “chúng tôi” khi bài báo có nhiều tác giả. Chúng ta nhớ rằng vào những năm 1975 mọi bản thảo đều được gõ bằng máy chứ không phải sử dụng Word hoặc LaTex như bây giờ, nên việc sửa chữa lại bản thảo khá mất thời gian. Ý tưởng đã được GS Hetherington đưa ra nhanh chóng là thêm chú mèo của ông như là một đồng tác giả. Một lý do khác mà GS Hetherington đề cập tới trong cuốn sách “More Random Walks in Science” là ông hiểu rằng danh tiếng và định vị của nhà khoa học là phụ thuộc vào các nghiên cứu của mình, và khi có nhiều tác giả chia sẻ trong bài báo thì danh tiếng cũng bị giảm xuống. Thực chất việc thêm tên của một con mèo vào đã không làm cho danh tiếng của ông giảm đi mà còn nổi tiếng hơn. Thập chí ngày 1 tháng 4 năm 2014, Hội vật lý Mỹ đã cho phép cho cập mở để tất cả các công bố với tác giả là mèo, mặc dù hiện này mới duy nhất công bố của GS Hetherington là được chấp nhận.

As early as 1975, APS began publishing papers with feline authors, most notably the contribution by one F. D. C. Willard [J. H. Hetherington and F. D. C. Willard, Two-, Three-, and Four-Atom Exchange Effects in bcc 3He, Phys. Rev. Lett. 35, 1442 (1975)]. Going forward, only single author papers will be considered. APS hopes to evaluate allowing publication by canine authors in the near future. Not since Schrödinger has there been an opportunity like this for cats in physics.

Cũng khá thú vị để tìm hiểu tại sao GS Hetherington lại chọn cái tên F.D.C. Willard trong khi con mèo thực sự của ông có tên là Chester. Ông cho rằng cái tên Chester trong một công bố vật lý quan trọng là không “chất”. Do đó ông chọn F.D.C. là viết tắt của từ “Felix domesticus, Chester.” còn Willard là tên của cha con mèo Chester. Hình dưới là công bố trên PRL với cả chữ ký của con mèo F.D.C. Willard.

Screenshot 2016-09-04 15.06.21
Bản thảo công bố trên PRL với cả hai chữ ký của tác giả.

Với cả chú mèo của Schrödinger, có lẽ chúng ta đang có một gia đình mèo trong vật lý, và chú nào cũng “máu mặt” cả.

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s